Nasionnica trześniówka

Nasionnica trześniówka to muchówka, będąca najgroźniejszym szkodnikiem uszkadzającym owoce czereśni i wiśni. Żeruje w dojrzałych owocach. W sadzie jest jednym z najbardziej znienawidzonych szkodników.

Na rozpoczęcie i intensywność lotów nasionnic wpływ ma wiele czynników. Ich licznemu występowaniu sprzyja m.in. ciepła i wilgotna wiosna.

Powstanie szkód wyrządzonych przez nasionnicę głównie zależy od pory dojrzewania owoców.

W przypadku czereśni odmiany wczesne w ogóle nie są narażone na działanie szkodnika. Jest on groźny dla odmian dojrzewających później, co wynika z biologii muchówki. Im owoce czereśni później dojrzewają, tym w większym stopniu są uszkadzane.

Natomiast u wiśni, im wcześniejsza odmiana, tym bardziej narażona jest na robaczywienie. Jednak wiśnie są zasiedlane znacznie rzadziej i słabiej.

1. Jak wygląda nasionnica trześniówka

Dorosły owad to czarna, lśniąca muchówka o długości 4-5 mm. Na przezroczystych skrzydłach nasionnicy widoczne są ciemne, ukośne paski. Na tułowiu, między nasadami skrzydeł ma charakterystyczną żółtopomarańczową plamkę. Rozpoznajemy ją także po czerwonych oczach.

Larwy są białe, beznogie o długości 4 mm.

Forma zimująca nasionnicy, czyli bobówka jest koloru słomkowożółtego. Natomiast rozmiary jakie osiąga to około 5 mm długości oraz około 2 mm szerokości.

2. Termin pojawiania się oraz jak żyje nasionnica trześniówka

Wylot muchówek rozpoczyna się zwykle na przełomie V i VI. W rzeczywistości jest on rozłożony w czasie i trwa około 3-4 tygodnie. Natomiast uzależniony jest od pogody, rodzaju gleby oraz ukształtowania terenu. Po upływie tygodnia od wylotu samice składają po jednym jaju na owocu. Warto wiedzieć, że jedna samica składa około 30 jaj. Kolejno po 10-14 dniach z jaj wylęgają się larwy, które wgryzają się w miąższ owoców. Ich żerowanie trwa około 2 tygodnie, po czym wyrośnięta larwa wydostaje się z owocu lub wraz z nim spada na ziemię. Następnie wwiercają się w glebę, gdzie budują kokony, zwane bobówkami i pozostają w nich na zimę aż do wiosny następnego roku.

3. Nasionnica trześniówka – jakie gatunki atakuje

1. w sadzie: czereśnia, wiśnia

4. Szkody wyrządzane przez nasionnicę trześniówkę

Nasionnica trześniówka uszkadza owoce czereśni i wiśni, a w konsekwencji powoduje ich robaczywienie. Larwy nasionnicy widoczne są przy pestce. Inaczej mówiąc, to robaki, na które natrafiamy podczas jedzenia owoców.

5. Nasionnica trześniówka – jak zapobiegać jej występowaniu

• wybierać do uprawy wcześnie dojrzewające odmiany czereśni i późno dojrzewające odmiany wiśni, których muchówki nie uszkadzają, w związku z czym owoce nie wymagają zabiegów ochronnych
• przed wylotem muchówek pod drzewami, w obrębie zasięgu korony, rozkładać włókninę lub lub folię, które uniemożliwią wylot wydostającym się z gleby muchówkom
• rozwieszać żółte tablice lepowe
• dokładnie zbierać opadłe owoce, aby uniemożliwić larwom ukończenie rozwoju
• po zbiorze owoców przekopywać glebę pod koroną drzewa

6. Zwalczanie nasionnicy trześniówki

Na chwilę obecną nie ma ekologicznych sposobów zwalczania nasionnicy trześniówki. Dlatego, aby na działkach nie trzeba było stosować szkodliwej chemii, powinniśmy skupić się na metodach ograniczania liczebności tego inwazyjnego gatunku (zobacz punkt wyżej).

Do bezpiecznych metod walki z nasionnicą należy wyłapywanie szkodnika, uniemożliwianie mu rozwoju lub przerywanie jego rozwoju. Jednak na ogródkach skuteczne i całkowite wyeliminowanie nasionnicy jest praktycznie niemożliwe. Wynika to z bliskiego sąsiedztwa roślin żywicielskich występujących na wielu działkach. W konsekwencji nasionnica z łatwością dokonuje powtórnych nalotów, nawet jeśli na naszym ogrodzie stosowane są zabiegi profilaktyczne.

Natomiast na ogródkach działowych chemiczne zwalczanie nasionnicy jest nieskuteczne. Wynika to z faktu, że niewielu działkowców zna biologię szkodnika i potrafi precyzyjnie ustalić termin wykonania zabiegu chemicznego, a tylko to jest gwarancją skuteczności. Mało kto posiada również odpowiedni, specjalistyczny sprzęt (za pomocą którego możliwe jest dokładne pokrycie drzewa preparatem), a także stosuje się do zasad bezpieczeństwa. Ponadto na ogródkach uprawia się obok siebie gatunki i odmiany dojrzewające w różnych terminach, co uniemożliwia zachowanie okresu karencji po oprysku.

7. Jak zimuje nasionnica trześniówka

Poczwarki nasionnicy trześniówki spędzają zimę płytko pod ziemią na głębokości 5-10 cm w postaci słomkowożółtych bobówek o długości ok. 5 mm.